6. Ăn chay trong lòng (Hồi ký của một cựu học sinh trường dòng)

Xong lớp 7è Spéciale, năm sau tôi lên lớp 6è Préparatoire (lớp 6 dự bị) do thầy Eugène làm titulaire. Chương trình học vẫn đặt nặng Français và Arithmétique. Thầy Eugène dạy Français, thầy Triêm dạy Arithmétique. Như mọi lớp ở Mossard, mỗi sáng chúng tôi có nửa giờ học Giáo lý.

Năm ấy, vào lớp mới, tôi nhận thấy thầy Eugène có một lối dạy học mới lạ tôi chưa từng biết. Mười mấy năm sau, tôi có cơ duyên làm thầy giáo trong khi chưa qua một khóa sư phạm nào. Tôi đã áp dụng cách của thầy, vậy mà khá hữu hiệu. Phương pháp đó là đầu tháng thầy cho một bài thi, rồi căn cứ vào điểm thi thầy sắp hạng chỗ ngồi cho học sinh trong lớp của thầy. Học sinh nhiều điểm nhất ngồi ghế số một. Trong lớp, thầy đặt câu hỏi cho bất cứ học sinh nào. Nếu trò nào trả lời sai, thầy hỏi trò kế tiếp. Trò nào trả lời đúng được quyền lấy ghế của trò trả lời sai. Cuối tháng thầy tính điểm theo thứ tự chỗ ngồi của học sinh. Nhờ vậy mà học sinh phải luôn chăm chú theo dõi bài giảng của thầy trong lớp. Bây giờ nghĩ lại tôi thấy cách này hơi “ác” với học sinh. Suốt một giờ đồng hồ phải tranh đua, cận lực, để trọn tâm trí vào việc học hành thì còn gì là tuổi thơ!

Mùa chay năm ấy tôi có một kỷ niệm khá lý thú với thầy Eugène. Trong giờ Giáo lý thầy giảng về việc ăn chay và biểu chúng tôi viết cảm tưởng của mình về việc này.

Mùa chay năm trước thầy Nivard đã có giảng về sự ăn chay và dạy cho chúng tôi một danh từ mới là jeûne (chay lạt) cùng với cách phát âm từ ngữ ấy. Kỳ nghỉ hè vừa qua tôi đi học thêm Pháp văn với bác của tôi như đã nói ở đoạn trên. Khi giảng bài bác tôi có thói quen hay dùng một từ ngữ mới để giảng rộng ra, như tỉnh từ, trạng từ của nó, chữ đồng nghĩa, phản nghĩa ... là gì. Một hôm bác giảng về tỉnh từ jeune (trẻ trung) và hỏi trong lớp có trò nào biết một danh từ viết giống như chữ jeune, nhưng có dấu mũ trên mẫu tự u và nó có nghĩa là gì. Lẽ dĩ nhiên trong lớp chỉ có một mình tôi biết danh từ này. Bác tôi cũng có tánh hay đùa cợt chuyện tu hành nên bác dạy thêm rằng ăn chay mà nấu các món ăn có hình thù như con tôm, con cá, con gà, con vịt là không phải ăn chay. Bác nói,  ăn chay mình phải biết ăn chay trong lòng, Tây nó gọi là “Le jeûne de l’âme.”

Hôm ấy làm bài Giáo lý tôi nhớ lại câu chuyện ăn chay bác tôi đã kể nên viết ra y chang như vậy và nộp bài cho thầy Eugène. Giờ Giáo lý hôm sau, thầy biểu tôi đứng lên giải thích cho cả lớp biết ăn chay trong lòng nghĩa là gì. Lẽ tất nhiên tôi chỉ biết nói trong lúc ăn chay ta không được tơ tưởng đến thịt heo, thịt bò. Thầy Eugène dùng câu trả lời của tôi giảng nghĩa thêm rằng ăn chay trong lòng còn có nghĩa là chúng ta không nghĩ xấu, không có những hành động, lời nói xấu. Hôm nay kể lại kỷ niệm xưa này tôi không hiểu thầy Eugène nghĩ gì về đứa học trò của thầy, mới có 11 tuổi đã biết nói đến chuyện ăn chay trong lòng!

Tôi nghe nói sau 1975 thầy Eugène vượt biên thành công và thầy tình nguyện phục vụ giáo dục tại một xứ Phi châu xa xôi, nghèo đói nào đó. Hiện nay chắc thầy đã về hưu. Ôi, cao quí thay một đời tận hiến!

đàoanhdũng
       www.lasanmossard.org


(Xem tiếp)
Hân hạnh đón nhận những lời bình luận dễ thương của bạn.  

Biến cố

Tôi giận thằng con. Tựu trường, ghi danh xong nó mới gọi cho tôi hay đã đổi ý, không học cái nghề tôi khuyên nó theo đuổi nữa. (Thật ra, đó cái nghề tôi ước mơ cho mình mà không đạt được.) Nó nói đủ lý do để thay đổi, nhất là ý thích, nhưng tôi không nghe. Tôi cúp điện thoại, tắt tiếng chuông lẫn tiếng rung.

Sáng hôm sau, còn buồn thằng con nên trong khi lái xe đến sở tôi không bắt radio như thường ngày mà nghe CD cho khuây khoả. Đến sở tôi thấy thiên hạ tụ năm, tụ bảy bàn tán, xôn xao, nơi nào có TV thì bu lại, khá đông. Tôi dừng lại xem, mới biết đến biến cố đang xảy ra.

Tôi bàng hoàng, sửng sốt, cảm thấy lòng mình đầy căm phẫn lẫn xót thương.

Nhớ đến vợ con, tôi lo lắng, bật điện thoại, thấy mình có vô số cú điện thoại không nhận được vì đã tắt rung, tắt chuông.

Tôi bấm nút lời nhắn, nghe tiếng hốt hoảng của thằng con:

"Dad, are you OK? Get out of that building! Con đã gọi má và anh hai. Bình yên! Bình yên! Ba gọi cho con ngay, cho con biết ba đang ở đâu."

Khi ấy tôi mới nhớ mình làm việc ở tầng 35, toà nhà cao nhất nhì Minneapolis. Tôi thở phào, lòng sung sướng vô ngần nhưng lại xốn xang một mặc cảm khó tả.

Hôm ấy là ngày 11 tháng 9, 2001.

Đào Anh Dũng



Hân hạnh đón nhận những lời bình luận dễ thương của bạn.

5. Lương sư như từ mẫu (Hồi ký của một cựu học sinh trường dòng)

Một ngày vào mùa Đông năm đầu tiên học ở Mossard tôi bị cảm. Sáng sớm hôm ấy tôi lên sốt, không đến lớp được. Thầy surveillant tuần lễ ấy bảo tôi phải đi infirmerie (bệnh xá) xin thuốc uống.

Hồi còn ở nhà mỗi lần bệnh tôi có cha mẹ lo cho uống thuốc, đo thân nhiệt với ống thủy, nấu cháo cho ăn. Lần bị cảm mạo này tôi chỉ có một mình nhưng tôi chưa thấy tủi thân vì quá mệt, nằm vùi trên giường ngủ, không biết trời trăng gì hết. Tôi thiếp đi không biết bao lâu chợt có ai lay nhẹ vai, đánh thức tôi dậy. Mở mắt tôi mới hay mặt trời đã lên, nhà ngủ vắng hoe và thầy Salomon đang đỡ tôi ngồi dậy. Thầy đưa cho tôi vài viên thuốc và một ly nước, biểu tôi uống cho hết bệnh. Vừa nhấp một hớp nước tôi cảm thấy miệng mình đắng và nước thì lạnh. Khi ấy tôi nhớ má tôi luôn cho tôi uống thuốc với nước trà nóng nên tôi đưa ly nước lại cho thầy Salomon và tự nhiên nói, “Ở nhà má con cho uống thuốc với nước trà nóng!” Tôi còn nhớ gương mặt thầy Salomon lúc ấy có thoáng ngạc nhiên, rồi thầy mỉm cười nói, “Con chờ frère một chút.”   

Tôi nằm xuống giường, nhìn thầy Salomon lui cui nấu nước nóng cho tôi bằng lò điện, loại có ruột gà cắm vào điện rồi nhúng vào nồi, tôi bỗng thấy nhớ má tôi quá đổi. Dầu vậy, tôi chỉ có một chút tủi thân thôi vì tôi cảm thấy mình có thầy Salomon thương tôi không khác gì cha mẹ. Sau khi cho tôi uống thuốc bằng nước trà nóng, thầy Salomon biểu tôi vạch áo để thầy đặt thủy vào nách. Tôi lại tự nhiên nói, “Má con đặt thủy ở đít mà frère!” Thầy bật cười lớn tiếng và nói, “Đặt thủy ở nách được rồi. Con lớn rồi, đâu còn là con nít nữa!”

Lần đó tôi bệnh hai ngày mới khỏi. Trong hai ngày ấy thầy Salomon lo thuốc men cho tôi, sáng thầy cho tôi uống sữa, trưa chiều thầy mang cơm cháo đến giường cho tôi ăn như thầy là má của tôi vậy. Người ta thường nói, “Lương y như từ mẫu.” nhưng theo tôi thầy Salomon quả là “Lương sư như từ mẫu”.

đàoanhdũng
       www.lasanmossard.org


(Xem tiếp)
Hân hạnh đón nhận những lời bình luận dễ thương của bạn.  

4. L'air est un gaz (Hồi ký của một cựu học sinh trường dòng)

Mặc dầu thi đậu vào trường nhưng trong năm đầu ở Mossard tôi học hành rất vất vả. Thầy Nivard làm titulaire (thầy hướng dẫn) lớp chúng tôi. Thầy dạy Français (Pháp văn) và hầu hết các môn học khác. Thầy rất tận tâm với những đứa chuyển trường còn kém Pháp văn như tôi. Thầy Frédéric dạy Arithmétique (Toán số). Thầy là một họa sĩ có tài. Vào lễ Thánh Gioan La San thầy vẽ một tấm hình thật lớn, thật đẹp làm phong cho bàn thờ Chúa.

Tôi cố gắng hết sức mình nhưng mỗi thứ bảy cuối tháng thầy Bernard, Bề trên Hiệu trưởng người Pháp, đến lớp đọc danh sách xếp hạng; tôi luôn lẹt đẹt từ hạng 30 trở xuống. Khó khăn chánh của tôi là Pháp ngữ. Tôi nhớ bài học đầu tiên về Sciences Naturelles (Vạn vật), “L’air est un gaz” (không khí là một thể hơi) chỉ có mấy câu mà tôi đọc đi đọc lại nhiều lần mới thuộc. Một trở ngại khác của tôi là mất tin tưởng về mình và có mặc cảm thấp kém trước bạn bè học giỏi.

Sau niên học đầu tiên ở Mossard, tôi về Tây Ninh nghỉ hè ba tháng. Ba tôi dẫn tôi lên nhà bác ba của tôi để học thêm Pháp văn. Bác tôi làm hiệu trưởng trường Tiểu học tỉnh lỵ. Khi ấy, bác đã về hưu nên bác mở vài lớp dạy kèm Pháp văn. Tôi không nhớ bác xếp tôi vào lớp nào, hình như là đệ lục, nhưng trong buổi học đầu tiên tôi học trội hơn các bạn. Ban đầu tôi đưa tay trả lời các câu hỏi bài của bác mà tôi thấy quá dễ, sau đó tôi chờ không ai trả lời nổi tôi mới đưa tay lên. Xong buổi học, bác ba biểu tôi chờ bác viết cho riêng ba tôi vài chữ để tôi mang về. Khi đọc xong lá thơ ba tôi mỉm cười, sung sướng nói bác cho tôi lên lớp trên chớ ba không nói gì thêm làm tôi sanh ra tò mò. Hôm sau, lúc ba ngủ trưa tôi lén mở thơ bác ra đọc, mới biết bác hết lời khen tôi rất khá môn Pháp văn. Từ đó, tôi chẳng những lên tinh thần mà lại có chút tự kiêu về khả năng Pháp ngữ của mình nữa.

Tôi lại xin mở một dấu ngoặc ở đây để tâm tình đôi chút về chuyện ngợi khen con cái. Thế hệ ba má và cô bác của tôi hình như không bao giờ khen con cái, sợ chúng kiêu ngạo. Tôi nhớ rất rõ, ba tôi chỉ mỉm cười chớ không có khen tôi. Còn bác ba, tại sao bác không khen tôi lấy một câu mà gởi thơ cho ba tôi để khen? Bác có biết đâu nhờ lời khen tôi lén đọc của bác mà tôi vững tâm, lấy lại lòng tin và học hành khá hơn những năm kế tiếp. Khi đã trưởng thành, nên nghề nghiệp, nên gia đình, nhờ có kinh nghiệm này tôi thường hay khen học trò và con cái khi chúng biết lễ phép, học giỏi, có những sáng kiến mới lạ, biết thương người, thương thú vật ...

 
đàoanhdũng
www.lasanmossard.org


(Xem tiếp)
Hân hạnh đón nhận những lời bình luận dễ thương của bạn.